آيا مي توانيم همسر خود را تغيير دهيم؟

يکي ديگر از باورهاي توهمي و به شدت غير واقعي در ازدواج باوري که در ميان نسل هاي قديمي تر به وضوح رواج داشت و خوشبختانه تقريبا از تمام بوته هاي آزمون، ناکام و سرافکنده بيرون آمد و با اين وجود، امتداد آن، به اشکال جديد و فرم هاي ديگر در ميان نسل حاضر هم خود را نشان مي دهد! اما اين باور غلط چيست؟ باور به اين که همسر خود را بعد از ازدواج تغيير مي دهيم و او را با توجه به سليقه و عقايد خود، به شکل جديدي که مي خواهيم در مي آوريم!!!

به نظر مي رسد طرفداران اين عقيده، انسان را موجودي مانند مجسمه تصور مي کنند که از جنس سنگ است و مي توان آن را به هر شکلي تراش داد! يا به شکل يک عروسک مومي مي بينند که مي توانند به راحتي تغيير شکلش بدهند! و حواس شان نيست که اين مجسمه يا عروسک، برخلاف نمونه هاي ديگر، روح و روان هم دارد و خود، موجودي انتخاب گر است که در شرايط فرهنگي اجتماعي خاصي رشد کرده و از خود، عقيده و راي دارد و قبل از ازدواج با آنها، عمري را با سليقه و باورهاي خود زندگي کرده و شخصيتش تا حدود زيادي شکل گرفته است. جالب است که در کمتر تعامل يا حتي معامله اي، چنين ديدگاهي اعمال مي شود. در بيشتر معاملات حتي در آنها که سر و کار با اشياي بي جان است، کالاي مورد نظر عرضه شده و خريدار آن را مشاهده يا امتحان مي کند و اگر مطابق ميل و سليقه اش بود آن را خريداري مي نمايد و اگر نبود منصرف مي شود و نهايت تغييري هم که افراد در هنگام معامله براي کالاي مورد نظر قائل مي شوند، صرفا محدود به تغييرات ظاهري است، اما در ازدواج، با وجود آن که سر و کار با باطن و روح و روان فرد است، طرفين اصرار مي کنند که باطن و شخصيت طرف مقابل خود را تغيير دهند و بديهي است که در برآوردن اين خواسته، شکست خواهند خورد.

دلايل تمايل به تغيير همسر

بعد از ازدواج

يکي از اصلي ترين دلايل ميل به تغيير دادن همسر، ايده آل گرايي است; بدين معني که وقتي به دنبال ويژگي هاي ايده آل و مافوق تصور هستيم و اين ويژگي ها را در عالم واقعيت در کسي پيدا نمي کنيم ، تصميم مي گيريم با کسي که صرفا ظاهرش را پسنديده ايم ازدواج کرده و بعد از ازدواج، او را تغيير داده و آن ويژگي هاي آرماني را در او ايجاد کنيم! کاري که البته غير ممکن است.

گاهي هم نوعي ناهوشياري و داشتن تصورات غلط و موهوم باعث مي شود تصور کنيم بعد از ازدواج همه چيز به خوبي و خوشي سپري مي شود و خصوصيات نامطلوب همسرمان تغيير مي کند و خود به خود مطلوب ما مي شود.

در حالي که تجربه نشان مي دهد کلا تغيير کار سختي است و حتي در شرايطي که افراد با ميل و رضايت خود براي تغيير کردن به يک روانشناس متخصص مراجعه مي کنند، تا زماني که خود نخواهند و تلاش نکنند هيچ تغييري در آنها رخ نخواهند داد.

به گزارش ايونا، داشتن اعتماد به نفس پايين نيز باعث مي شود که خود را لايق داشتن همسر مناسب نبينيم و از خواسته هاي خود کوتاه آمده و راضي به ازدواج با کسي که همتا و مناسب ما نيست شويم، به اين اميد واهي که بعدا او را تغيير خواهيم داد، که البته عکس اين حالت هم صادق است، يعني بعضي اوقات هم اعتماد به نفس کاذب و زياد از حد باعث مي شود براي خود قدرت و توانمندي زيادي قائل باشيم و تصور کنيم با اين قدرتي که داريم خواهيم توانست همسر خود را تغيير داده و به فرد مورد علاقه خود تبديل کنيم! که البته در هر دو حالت وقتي زير يک سقف رفتيم، مي بينيم که به رغم اعتماد به نفس کم يا زياد ما، حقيقت وجودي طرفين، قويا بروز کرده و مانع تغيير خواهد شد.

بديهي است دلايل تمايل به تغيير دادن همسر، به اين موارد محدود نمي شود، اما مهم اين جاست که اين دلايل هر چه باشد، نتيجه يکي است: ازدواج نه تنها تغيير دهنده يک طرف، به نفع طرف دوم نيست، بلکه حتي فرآيند تغيير را هم آسان تر نمي کند و برعکس، خصوصيات و ويژگي هاي نامطلوب را بزرگ تر و برجسته تر نيز مي نمايد و صفات نهفته را شاخص تر، يا اقلا آشکارتر مي کند . چه ويژگي هايي قابل تغيير نيستند؟ بسياري از ويژگي هاي نامطلوب قابل تغييرند، ولي نه توسط همسر يا ديگران، بلکه اين، خود فرد است که مي بايست اقدام به تغيير آنها نمايد.

به همين دليل تعدادي از روانشناسان، برخي ويژگي هايي را که اغلب قابل تغيير نيستند فهرست کرده اند و توصيه شان اين است که به دليل حاد بودن اثر اين ويژگي ها بر خود فرد و طرف مقابل، بهتر است از وارد شدن به چنين روابطي کلا خودداري کنيم، اين ويژگي ها مختصرا عبارتند از: - اعتياد، بدين علت که مصرف مواد مخدر و اعتيادآور، شخص را به صورت يک برده در مي آورد و قابليت او را براي درک و احساس کردن به شدت مختل مي کند . - خشم شديد و غير معمول، که باعث مي شود ديگران تا آخر عمر از شخص، وحشت داشته و توسط خشم او کنترل شوند .

- کنترل کنندگي و سخت گيري زياد، که باعث مي شود هرگز احساس آزادي عمل و رفتار، و امکان شکوفايي استعدادها و خلاقيت هايمان را نداشته باشيم. -

شکل نگرفتن شخصيت بالغ در فرد، که اغلب منجر به عدم مسووليت پذيري مالي و اقتصادي، غير قابل اعتماد بودن و عدم هدفمندي و بي انگيزگي در طول زندگي مي شود.

و البته به اين موارد، مي توان اختلالات جنسي، داشتن دوران کودکي پرآسيب، دارا بودن روابط التيام نيافته (با همسر يا نامزد قبلي) و... را هم اضافه کرد. آيا بعد از ازدواج، زن و شوهر هيچ گونه تغييري نخواهند کرد؟ بعد از تمام اين بررسي ها، بايد بگويم چرا، تغيير مي کنند! منتها اين تغيير در اثر ممزوج شدن روح و روان آنهاست نه در اثر اعمال قدرت يا فشار ظاهري يک طرف به طرف ديگر.

قبلا هم اشاره اي داشتيم که رابطه جنسي و زناشويي، مانند قانون ظروف مرتبطه، بر روح انسان اثر مي گذارد.

بدين صورت که همان طور که طبق اين قانون، چنانچه دو ظرف با حجم متفاوت مايع را با لوله اي به هم متصل کنيم، سطح مايع از يکي به ديگري منتقل مي شود تا بالاخره ميزان آن در هر دو به تعادل برسد، در ازدواج نيز، نوعي سرازير شدن ويژگي هاي روحي (که گاه با آسيب و گاه با التيام توام است) رخ مي دهد.

وقتي بين دو نفر تعادل، هم فهمي، و هم خواني وجود نداشته باشد اين انتقال، اثر تخريبي بيشتري به دنبال خواهد داشت.

به همين دليل در روايات و احاديث به «کفو بودن» زن و مرد در ازدواج بسيار تاکيد مي شود و روانشناسان و جامعه شناسان هم از بعد علمي و تحقيقي به همين نتيجه رسيده اند.